MİMARLIK AKREDİTASYON KURULU MİAK
Mimarlık Eğitimi Programları İçin
MİAK
Akreditasyon Koşulları 2009
İçindekiler
Önsöz
MİAK Akreditasyon Dokümanları
1. Programla İlgili Genel Bilgi∗
1.1 Kurumun Tarihi ve Kurumla İlgili Kısa Açıklama
1.2 Kurumun Misyonu
1.3 Programın Tarihi
1.4 Programın Misyonu
1.5 Programın Özdeğerlendirmesi
2. Önceki Ziyaretten Sonra Programla ilgili Gelişmeler
2.1 Ziyaret Takımı’nın Bulgularına Yönelik Yanıtlar
2.2 MİAK Koşullarındaki Değişmelere Yönelik Yanıtlar
3. Akreditasyon Koşulları
3.1 Programın Felsefesi
3.1.1. Programın Mimarlık Alanının Paydaşlarının İhtiyaçlarını Karşılaması
a) Mimarlık Eğitimi ve Akademik Kapsam
b) Mimarlık Eğitimi ve Öğrenciler
c) Mimarlık Eğitimi ve Mimarlık Lisansı
d) Mimarlık Eğitimi ve Mimarlık Mesleği
e) Mimarlık Eğitimi ve Toplum
3.1.2. Programın Özdeğerlendirme Prosedürleri
3.1.3. Toplumu Bilgilendirme
3.2. Programın Kompozisyonu ve Yapısı
3.2.1. Mesleki Dereceler ve Ders Programı
3.2.2. Stüdyo Kültürü
3.3. Mezunun Kazanması Beklenen Bilgi ve Beceriler
3.4. İnsan Kaynakları
3.4.1. İnsan Kaynakları
3.4.2. İdari Yapı
3.5. Öğrenme Kaynakları (Fiziksel Kaynaklar)
3.5.1. Fiziksel Kaynaklar
3.5.2. Bilgi Kaynakları
3.6. Mali Kaynaklar
3.7. Nitelik Sağlama ve Geliştirme
3.8. Öğrenci Destek ve Kılavuzluk
3.9. Teşvik ve Ödüllendirme Sistemleri
4. Bütünleyici Enformasyon
4.1 Öğrenci Gelişimi Değerlendirme Prosedürleri
4.2 Stüdyo Kültürü Politikası
4.3 Ders İçerikleri
4.4 Öğretim üyesi Özgeçmişleri
4.5 Önceki Ziyaret’in Ziyaret Takımı Raporu ZTR
4.6 Yıllık Raporlar
4.7 Bölüm Kataloğu
* İçerikte yer alan bölümler akreditasyon koşullarının içerik tablosu olmanın yanı sıra Mimarlık Programı Raporu’ nun ( ÖZDEĞERLENDIRME RAPORU ) da temel başlıklarının içerik tablosudur.
Önsöz
Mimarlık Akreditasyon Kurulu Mimarlar Odası Mimarlık Akreditasyon Kurulu Yönetmeliği’ne göre kurulmuş olan ve Mimarlık Eğitim Programlarını akredite eden bir kuruldur.
MİAK tarafından akredite edilmiş bir mimarlık bölümünün ders programı; mesleki dersleri, genel dersleri ve seçime bağlı dersleri içerir. Mimarlık eğitim programının akredite edilmesini isteyen bir mimarlık bölümünden, kendi misyonuna uygun ve MİAK akreditasyon koşullarını sağlayan bir eğitim programını geliştirmesi ve öğrencilerine “MİAK Mezunların kazanması beklenen bilgi ve becerileri“ sağlayacak şekilde eğitim vermesi beklenmektedir.
MİAK, öğretim üyelerinin minimum öğrenci performans kriterlerini aşan ve mimarlık mesleği ve toplum için farklı ve yaratıcı alternatif kariyerlere yönelik daha yüksek performans standartları sağlayan temel ve yenilikçi eğitim konseptleri, burslar, araştırma, yöntem ve teknolojileri ile ilgili kurumsal hak ve sorumluluklarını tanır.
Akreditasyon sistemi, değişime yanıt vermek ve kendi kurallarını biçimlendirmek için değerleme sürecini gerçekleştirir.
MİAK’ın akreditasyon sisteminde; önce eğitim programının özdeğerlendirmesi, bu özdeğerlendirmenin MİAK tarafından değerlendirilmesi ve bir MİAK ziyaret takımının akreditasyon süresi hakkında MiAK’a tavsiyesini de içeren bölüm ziyaretinin raporu gerekmektedir. Akreditasyon kararı bu süreçlerden sonra Mimarlık Akreditasyon Kurulu tarafından verilir.
MİAK mesleki eğitimin akreditasyonu ile ilgili politika ve süreçleri ortaya koyma ve mimarlık okullarının bu politika ve süreçleri açık bir şekilde anlamasını sağlamaktan sorumludur. Bunlara ek olarak MİAK kendi ziyaretçi takımlarının, okulların ve öğrencilerin performansını ölçme amacıyla kullanmaları için ve eğitim programları için uygun akreditasyon düzeyleri belirlemesine yönelik ölçütler geliştirmekten sorumludur.
MİAK Akreditasyon Dokümanları
MİAK Akreditasyon Koşulları ve MİAK Akreditasyon Süreçleri, sırasıyla, akredite edilecek programın yerine getirmesi istenen gereklilikleri; ziyaretçi takımının ve eğitim programının uyması gereken minimum standartları ve takip edilmesi gereken akreditasyon sürecini tanımlar. Bu dokümanlar aynı zamanda eğitim programlarının ve ziyaretçi takımlarının uyması gerekenleri içerir.
MİAK Akreditasyon Koşulları ve MİAK Akreditasyon Süreçleri diğerinin kapsamı düşünülerek okunmalıdır.
Koşulların gerçekleşme düzeyi akredite edilmiş programlara göre farklılık gösterebileceği gibi koşulları karşılama ve gerekliliklerin raporlanması da farklı olabilir.
Bununla beraber okullar, her MİAK akreditasyon koşuluna uygunluğa yönelik tam ve doğru bilgiyi vermek ve göstermekle yükümlüdür. Bir okulun olumlu yönlerinin olması, eksiklerinin görülmemesine ve yok sayılmasına neden olamaz.
Okullar hazırladıkları Özdeğerlendirme Raporu’nda, aşağıdaki başlıkları sırasıyla kullanmak zorundadırlar. Her rapor başlığı, akredite edilecek programın unsurlarının ve öğrencilerinin uyulması beklenen akreditasyon koşullarına uyumunu açıklamaya hizmet eder.
1. Programla İlgili Genel Bilgi
Özdeğerlendirme Raporu aşağıda tanımlanan bölümleri içerir. Özdeğerlendirme raporu Türkçe hazırlanır. İsteyen programlar Özdeğerlendirme Raporu’nu aynı metni içerecek şekilde Türkçe ve / veya İngilizce olarak hazırlayabilirler.
1.1 Kurumun Tarihi ve Kurumla İlgili Kısa Açıklama
Bu bölüm programın bağlı olduğu kurumun kısa tarihçesini ve kurumla ilgili açıklamaları içerir.
1.2 Kurumun Misyonu
Bu bölümde kurumun misyonuna ilişkin tanım ve bunun uygulamaya konulduğu ve yenilendiği tarih yer alır.
1.3 Programın Tarihi
Bu bölümde mimarlık eğitim programının kısa tarihçesi yer alır.
1.4 Programın Misyonu
Bu bölümde programın misyonuna ilişkin tanım ve bunun uygulamaya konulduğu ve yenilendiği tarih ve onay tarihi yer alır.
1.5 Programın Özdeğerlendirmesi
Bu bölümde kısaca programın özdeğerlendirme süreçleri, güçlü yönleri ve ilerlemeleri, gelişmesi açıklanır ve bu ilerlemelere ilişkin plan sunulur. Özdeğerlendirmenin dürüst ve tarafsız yapılması ve raporlanması, akredite edilecek Programa ve MİAK’a yarar sağlar ve ZTR’ye (Ziyaret Takımı Raporu) büyük ölçüde yansır.
2. Önceki Bölüm Ziyaretinden Sonraki İlerlemeler
Akreditasyonun sürekliliği MiAK ın programın ZTR de belirtilen eksiklikler konusunda yeterli çalışmaları yaptığını kanıtlaması ile mümkündür.
Aşağıdaki iki alt bölüm Özdeğerlendirme Raporu’nun içinde açıklanması gerekenleri tanımlamaktadır.
2.1 Takımın Bulgularına Yönelik Yanıtların Özeti
Bu bölüm, okulun önceki ziyaret takımı raporundaki (ZTR) “sorunlu“ koşullara ve “dikkat çekilen” koşullara yönelik çözüm önerilerini ve yanıtlarını içerir.
2.2 MİAK Koşullarındaki Değişikliklere Yönelik Yanıtların Özeti
Eğer geçerli ise önceki ziyaretten sonra MİAK akreditasyon koşullarındaki değişmelere yanıt olarak gerçekleştirilen değişikliklerin özeti yapılır.
3. Akreditasyon Koşulları
Akreditasyonun koşullarında bir önceki dönem özdeğerlendirme raporu ile yeni dönem raporu arasındaki dönemsel değişimler belirtilir.
3.1 Programın Felsefesi
3.1.1 Programın Mimarlık Alanının Paydaşlarının İhtiyaçlarını Karşılaması
Mimarlık alanının paydaşları olan okullar, öğrenciler, toplum, profesyoneller, meslek odası ve diğer kurumların ihtiyaçlarına yanıt verecek yapıda olup olmadığı irdelenmektedir. Her okuldan bu ihtiyaçları eğitsel kimliğine ve misyonuna yansıtması beklenmektedir.
Aşağıdaki bölümler Özdeğerlendirme Raporu’nun içinde açıklanması gerekenleri tanımlamaktadır.
a) Mimarlık Eğitimi ve Akademik Kapsam
Bu bölümde mimarlık programının içinde bulunduğu eğitim kurumuna katkısı ve kurumundan sağladığı yararlar incelenir.
Özdeğerlendirme Raporu’nda şu unsurlar yer alır;
- öğretim üyeleri ve öğrenciler için programın akademik ve mesleki standartları,
- eğitim kurumundaki diğer programlarla ilişkiler,
- öğrenciler, öğretim üyeleri ve yöneticilerin devlete ve topluma ve eğitim kurumunun sosyal ve entekllektüel yaşamına katkısı,
- entelektüel kaynak ve personel olarak eğitim kurumunun programa katkısı.
b) Mimarlık Eğitimi ve Öğrenciler
Programın öğrencilere okul yıllarında mesleki yaşamda liderlik rolü üstlenmek üzere ne şekilde destek ve teşvik sağlandığı gösterilir.
Özdeğerlendirme Raporu’nda şu unsurlar yer alır;
- öğrencilerin bireysel ve kolektif öğrenme programlarını nasıl yaptıkları,
- beraber çalışma, yardım etme, ortak karar verme konularında öğrencilerin nasıl yönlendirildikleri,
- öğrencilerin mimarlıkla bağlantılı diğer tasarım disiplinlerine ulusal ve uluslar arası bağlamda yaklaşımları,
- öğrencilerin yetenek farklılıkların ve farklı yetenekleri olan öğrencilerin nasıl değerlendirildiği,
- öğrencilerin özgüven konusunda nasıl yönlendirildikleri,
- öğrenci değişimi ve öğrencilerin yatay ve dikey geçiş olanaklarının tanıtılması.
c) Mimarlık Eğitimi ve Mimarlık Meslek Pratiği
Eğitim programı öğrencilerini meslek pratiği ve mimarlık lisansı alma sürecine geçişe nasıl hazırladığını gösterir.
Özdeğerlendirme Raporu’nda şu unsurlar yer alır;
- programın mesleki kurum ve kurullar ile ilişkileri,
- öğrencilere mezuniyet sonrasına yönelik olarak, meslek pratiği gerekliliklerine, meslek pratiği kurum ve kurullarına ve sürekli mesleki gelişime ilişkin bilgilerin ve zorunlulukların nasıl duyurulduğu ve açıklandığı,
- mimarlık meslek uygulamalarında mimarın sorumluluklarının nasıl anlatıldığı ve açıklandığı,
- son ziyaretten sonra mezunlarından ne kadarının mesleki yetki belgesi aldığı ve mesleki pratik içinde olduğu açıklanır.
d) Mimarlık Eğitimi ve Mimarlık Mesleği
Mimarlık programı kültürel farklılıklar, değişen müşteri ihtiyaçları, yasal düzenlemeler ve gittikçe genişleyen bilgi tabanı konularında öğrencileri meslek yaşamında üstlenecekleri yeni rollere nasıl hazırladığı açıklanır. Programın bu konudaki temel misyonu açıklanır.
Özdeğerlendirme Raporu’nda şu unsurlara yer verilir;
- mesleki topluluklarla ne tür ilişkiler kurulduğu,
- öğrencilerin yaşam boyu uygulama ve araştırma yoluyla mimarlık bilgilerini artırma ihtiyaçlarını karşılamaları gerektiğini nasıl öğrendikleri,
- öğrencilerin takım çalışması gerektiren işlerde rollerini ve farklı disiplinlerin sorumluluklarını nasıl kavradığı,
- mimar, kamu, hizmet alıcısı ve yüklenici arasında çıkabilecek anlaşmazlıklarda uzlaştırıcı olması gerektiğinin nasıl öğretildiği,
- öğrencilere mesleğe güvenilirliği sağlayacak etik kuralların nasıl öğretildiği.
e) Mimarlık Eğitimi ve Toplum
Program öğrencilerinin toplum ve çevre sorunlarını anlayıp uygun mimari ve kentsel tasarım kararları ile çözmeye nasıl hazırladığını gösterir.
Özdeğerlendirme Raporu’nda şu unsurlar yer alır;
- fiziksel çevreyi şekillendiren çeşitli dinamikleri irdelemeyi nasıl öğrettiği,
- çevre sorunlarının azaltacak bilgilerin nasıl üretileceğinin öğrencilere hangi yöntemlerle anlatıldığı,
- kamu ve toplum yararı bilincinin öğrencilere nasıl kazandırıldığı
3.1.2 Programın Özdeğerlendirme Süreçleri
Eğitim programı mimarlık alanı paydaşlarının gereksinimlerini karşılamadaki ilerlemeleri ve bunun yanı sıra kendi misyonunu nasıl gerçekleştirdiği açıklanır.
Değerlendirme süreçlerinde programın ders yapısı ve öğrenme ile ilgili öğretim üyeleri, öğrenciler ve mezunların görüşlerinin nasıl alındığı tanımlanır.
Programın eğitim stratejisinin, kurumun ortak görüşü olarak hazırlanır ve yöntemleri belirtilir.
Özdeğerlendirme Raporu’nda şu unsurlara yer verilir;
- eğitim programının özdeğerlendirme süreçlerinin tanımı ve açıklanması,
- özel olarak programın misyon tanımındaki unsurların nasıl değerlendirildiği ve bunun mimarlık alanı paydaşlarının gereksinimlerini bağlantısının nasıl olduğu,
- eğitim programının ders yapısı ve öğrenme bağlamının MİAK akreditasyon koşullarında tanımlandığı gibi öğretim üyeleri, öğrenciler ve mezunlar tarafından yapılan değerlendirmeleri,
- eğer söz konusu ise özdeğerlendirme için kurumsal gerekliliklerin açıklanması.
3.1.3 Toplumu Bilgilendirme
Akreditasyonu toplumun anlaması için okul kataloğunda ve diğer medya ortamlarında “MİAK Akreditasyon Koşulları” dokümanı içindeki yazılı tanıma yer verilir.
Mimarlıkta mesleki eğitim için gerekli bilgi ve becerilerin ne olduğunun öğretim üyeleri ve yeni öğrenciler tarafından kavranması ve MİAK Akreditasyon Koşulları bilgilerine nasıl erişilebileceğinin gösterilmesi gerekir.
Özdeğerlendirme Raporu’nda şu iki unsura yer verilir;
- Üniversite kataloğunda ve eğitim kurumunun diğer basılı resmi materyallerinde olduğu şekliyle programın tanıtımı,
- MİAK web sayfasında MİAK Akreditasyon Koşulları ve bunun içindeki mezunların kazanması beklenen bilgi ve becerilere öğretim üyelerinin ve yeni öğrencilerin nasıl ulaşacakları konusunda bilginin nasıl verildiği belirtilir.
3.2. Programın Kompozisyonu ve Yapısı
3.2.1 Mesleki Dereceler ve Ders Programı
Akredite edilecek program ülke içinde ve dışında ilgili yasalar kapsamında ve yasal organların onayı ile kurulmuş mimarlık eğitimi veren programdır. Programların süresi, kredileri, ülkelerin eğitim üst kuruluşları ve meslek örgütleri tarafından kabul edilmiş ve mimarlık mesleğine geçiş için onaylanmış olmalıdır. Bu kapsamda ülkelerin koşullarına göre mimarlık lisans ve (mesleki derinlik kazandıran) yüksek lisans programları ayrı ayrı ve/veya bütünleşik olarak değerlendirilebilir.
3.2.2 Stüdyo Kültürü
Proje çalışmaları, bu çalışmaların yönetimi tüm boyutları ile ele alınarak açıklanır. Proje stüdyolarının, stüdyolarda çalışma biçimleri, öğrenci ve eğiticilerin kompozisyonu, ilave destek derslerin, görüşme ve saha çalışmalarının niteliği ve niceliği konusundaki açıklamalar yapılır.
Projelerin nasıl değerlendirileceği konusu mimarlık eğitiminde çok önemli yer tutar. Bu anlamda değerlendirme modelinin tanıtılması modelin eleman ve uygulama biçiminin açıklanması gerekmektedir.
Tasarım stüdyolarının öğretim üyesi ile öğrenci arasında etkin eğitsel ilişki için yeterli zaman olacak şekilde programlandığının anlatılması beklenmektedir.
3.3. Mezunun Kazanması Beklenen Bilgi ve Beceriler
Mimarlık Eğitimi Programının her mezununun aşağıdaki ölçütler setinde tanımlanan bilgi ve becerileri elde etmiş olarak programı bitirmesinin sağlandığı gösterilmelidir. Programlar bu bilgi ve beceriler setine ekler yapabilir. Genel dersler bu kapsama dahil değildir.
Okul, ders planındaki derslerle mezunlarının her ölçütü sağladığının kanıtlarını gösterir.
Eğer krediler diğer kurumlardan alınan derslerle kazanılmışsa, bu derslerin programdaki derslerle eşdeğer olduğu belgeleriyle gösterilir.
Bilgi ve beceriler iki düzeyde tanımlanmıştır.
1. Anlama Tüm sonuçlarını görmeyi gerektirmese de bir bilgiyi içselleştirme ve anlamayı tanımlar.
2. Beceri Özel bir bilgiyi seçerek, özel bir çözüm olarak bir duruma uygulamak için oluşan beceriyi tanımlar.
Ziyaret takımı, öğrenci performanslarının mesleki kriterleri sağlayıp sağlamadığını değerlendirmenin yanı sıra, bu performansları okulun belirlediği ders programı hedefleri ve içerikleri açısından da değerlendirecektir.
MİAK mezunların kazanması beklenen bilgi ve becerilerin sağlanmasını şart olarak koyarken, bu ölçütleri sağlamak için öğrenci çalışmalarına yönelik, eğitimsel bir format, veya bir form belirlemez.
Programlar bu ölçütleri sağlamada kendilerine özgü öğrenme ve öğretme yöntemlerini geliştirme ve kullanma yönünde teşvik edilir.
MİAK ölçütleri sağlamada yenilikçi metotları dikkate alır. Okul, öğrencilerin bu ölçütleri sağlayıp sağlamadığına ilişkin formel bir değerlendirme süreci izler ve bu değerlendirmenin sonuçlarını belge haline dönüşür.
Özdeğerlendirme Raporu aşağıdaki şu bilgileri içerir;
- Okulun ders programı hedefleri ve içeriği
- Her zorunlu dersin, karşıladığı öğrencilerin kazanması beklenen bilgi ve becerilere ilişkin ölçütlerle ilişkisini gösteren matris
Akreditasyon amacı için, mezun olma durumunda olan öğrenciler, aşağıdaki alanları anladıklarını ve/veya bu alanlarda beceri sahibi olduklarını yaptıkları çalışmalar ile gösterirler;
1. Konuşma ve yazma becerileri; etkin okuma, yazma, dinleme ve konuşabilme becerisi
2. Eleştirel düşünme becerisi: Açık ve net soru geliştirme, soyut düşünceleri düşünceyi ifade için kullanma, karşıt görüşleri değerlendirebilme, iyi sorgulanmış sonuçlara ulaşabilme ve bunları benzer ölçüt ve standartlarla test edebilme becerisi
3. Grafik anlatım becerisi; uygun sunumlar yapmak için el çizimleri ve bilgisayar teknolojilerinin de kullanıldığı çeşitli tekniklerle programlama ve tasarım sürecinin her aşamasını biçimsel olarak ifade edebilme becerisi
4. Araştırma becerisi: Mimari süreçlerde ilgili bilgileri elde etme, değerlendirme, kayıt etme ve uygulama becerisi
5. Biçimsel kompozisyon sistemleri: İki ve üç boyutlu tasarım, mimari kompozisyon ve kentsel tasarımda görsel algı ve düzenleme sistemlerinin oluşum, gelişim ve uygulamalarını anlama
6. Tasarım becerileri: Temel mimari ilkeleri bina, iç mekân ve yerleşim tasarımı düzeyinde uygulama becerisi
7. Takım çalışması becerileri: Bireysel yetenekleri arttırıcı farklı rolleri teşhis etme ve üstlenme yolu ile tasarım ekibinin bir üyesi olarak ve diğer ortamlarda başarı ile birlikte çalışma becerisi
8. Batı mimarlığı: Mimarlık, peyzaj ve kentsel tasarımda batı mimarlığının kuralları ile bunları şekillendiren ve sürdüren iklimsel, teknolojik, sosyo-ekonomik ve diğer kültürel faktörleri anlama,
9. Batı dışı mimarlık: Batı mimarlığı dışında kalan mimarlık, peyzaj ve kentsel tasarımda batı mimarlığının kuralları ile bunları şekillendiren ve sürdüren iklimsel, teknolojik, sosyo-ekonomik ve diğer kültürel faktörleri anlama
10. Ulusal ve bölgesel mimarlık: Yöresel mimarlık da dahil olmak üzere ulusal ve bölgesel mimarlık, peyzaj ve kentsel tasarımda ulusal gelenekler ve tarihi mirasın etkilerini anlama
11. Tarihi çevre koruma ve restorasyon: Tarihi çevreyi tanıma ve koruma bilinci kazanma; tarihi anıtları ve yapıları belgelemek ve restorasyon projelerini hazırlamak için gerekli temel teknikleri anlama
12. Örneklerden yararlanma becerisi: Mimari ve kentsel tasarım projelerinin oluşturulması ve geliştirilmesinde programa yönelik ve biçimsel olarak uygun örnekleri ortaya çıkarabilme becerisi
13. İnsan davranışları: Fiziksel çevre ile insan arasındaki etkileşimi anlama
14. Kültürel farklılıklar: Farklı kültürleri karakterize eden gereksinim istek, davranış kalıpları, sosyal ve mekânsal örüntülerin farklılığını anlama
15. Erişilebilirlik: Değişik fiziksel engellilerin yaşamasına uygun bina ve yerleşme tasarımı becerisi
16. Sürdürülebilir tasarım: sürdürülebilirliğin mimari ve kentsel tasarım kararlarında doğal ve kültürel açıdan önemli bina ve alanları da kapsayan yapay kaynakların korunması ve sağlıklı bina ve yerleşimlerin oluşturulmasını anlama
17. Program hazırlama: Kapsamlı programı olan bir mimari projenin müşteri ve kullanıcı ihtiyaçlarına, uygun emsallere, mekân ve ekipman ihtiyaçlarına, saha koşullarına, ilgili yasa ve standartlara tasarım kriterlerine göre değerlendirebilme becerisi
18. Arazi koşulları: Arazilerin doğal ve yapay özelliklerinin dikkate alınarak yerleşme ve bina tasarımı becerisi
19. Taşıyıcı sistemler: Düşey ve yanal kuvvetlerle ayakta duran strüktürlerin davranış ilkeleri ile çağdaş taşıyıcı sistemlerin gelişim ve uygulamalarını anlama
20. Çevresel sistemler: Çevresel sistemlerin tasarımında aydınlatma, akustik, iklimlendirme ve enerji kullanımı konularının temel ilkelerini anlama
21. Yaşam güvenliği: acil kaçış konusuna vurgu yaparak yaşam güvenliği sitemlerinin temel ilkelerini anlama,
22. Bina kabuğu sistemleri: Bina kabuğu malzemeleri ve sistemleri tasarımının temel ilkelerini ve doğru uygulama şekillerini anlama
23. Bina servis sistemleri: Tesisat, elektrik, düşey sirkülasyon, iletişim, güvenlik ve yangın koruma sistemlerinin oluşturduğu bina servis sistemleri tasarımının temel ilkelerini anlama
24. Bina sistemlerinin entegrasyonu becerisi: Bina tasarımında, strüktürel, çevresel, güvenlik, yapı kabuğu, bina servis sistemlerini değerlendirme, seçme ve entegre edebilme becerisi
25. Yapı malzemeleri ve uygulamaları: Yapı malzemeleri ve bileşenlerinin üretim, kullanım ve uygulamalarıyla ilgili ilke ve standartları anlama
26. Yapım maliyeti kontrolü: Tasarım projesi çerçevesinde; finans, bina ekonomisi ve maliyet kontrolünün temel bilgilerini anlama
27. Teknik dokümantasyon: İnceleme ve yapım amacıyla; bir projenin tam ve doğru teknik tanımı ve dokümantasyonu becerisi
28. Mimarlıkta müşterinin rolü: Mimarın müşterinin, mal sahibinin ve kullanıcının gereksinimlerini bulma, çözümleme sorumluluğunu anlama
29. Geniş kapsamlı tasarım yapma becerisi: Geniş kapsamlı programı olan bir mimari projeyi şematik tasarım aşamasından detaylı sistem geliştirme aşamasına kadar (Strüktürel ve çevresel sistemler, güvenlik, bölücü sistemler gibi) geliştirme ve değerlendirme becerisi
30. Mimarın yönetimsel rolü: Görevlendirme, sözleşme yapma, personel yönetimi, danışman belirleme, proje dağıtım yöntemleri ve hizmet sözleşmelerini anlama
31. Mimari uygulama: Mimarlık mesleğini destekleyen ofis organizasyon, iş planlama, pazarlama, finansal yönetim, proje yönetimi, risk azaltma, düzeltme ve liderlik konularının temel ilkelerini ve mesleği etkileyen küreselleşme, outsourcing, proje dağıtımı, genişleyen uygulama alanı, çeşitlilik konularını anlama
32. Profesyonel gelişme: Mesleki gelişimde stajın rolünü, işveren ve stajyerin karşılıklı hak ve sorumluluklarını anlama
33. Liderlik: Sözleşme yönetimi için proje başlangıç, tasarım ve tasarım geliştirme süreçlerinde mimarın liderlik rolünü anlama
34. Yasal sorumluluklar: Kamu sağlığı, güvenliği ve refahı için, mülkiyet haklar, imar ve iskan yönetmelikleri, kullanıcı hakları gibi bina tasarımını, yapımını ve mimari çalışmaları etkileyen konularda mimarın yasal sorumluluklarını anlama
35. Etik ve mesleki hükümler: Mimari tasarım ve uygulamada mesleki hüküm vermeyle ilgili etik konularını anlama
3.4. İnsan Kaynakları
3.4.1 İnsan Kaynakları
Eğitim programının, etkin yöneticilik yapabilmek için yeterli zamanı olan bir bölüm başkanı, yeterli sayıda ve nitelikte bir öğretim elemanı kadrosu ve teknik destek kadrosuyla mimarlık meslek eğitimi için uygun insan kaynakları olduğunun kanıtları belirtilir.
Öğretim üyelerinin ders yüklerinin, onların aynı zamanda araştırma yapabilmelerine ve mesleki gelişimlerini sağlayabilmeleri için mesleki uygulama yapabilmelerine olanak verecek yoğunlukta olması konusunda neler yapıldığı anlatılır. Proje ve uygulama yapan (yapım süreçlerinde yer alan) mimarların eğitim süreçlerine katılım düzeyi irdelenir.
Özdeğerlendirme Raporu şu unsurları içerir;
- Her öğretim üyesinin eğitim ve diğer çalışmalarla ilgili sorumluluklarının dağılımının gösterilmesi
- Öğrencilerin her bir ders için öğretim etkinliğine ve ders içeriğine yönelik değerlendirmelerinin gösterilmesi
- Her tasarım seviyesindeki tasarım stüdyoları için öğretim üyesi – öğrenci oranlarının gösterilmesi
3.4.2 İdari Yapı
Akredite edilecek program ülke içinde ilgili yasalar kapsamında ve yasal organların onayı ile kurulmuş bir kurum veya bir kurumun parçası olmalıdır.
Özdeğerlendirme Raporu şu bilgileri içerir;
- Programın akademik ve idari strüktürüne ilişkin organizasyon şeması (bu konuya ilişkin yönerge ve temel ilkeler daha sonra MİAK tarafından geliştirilebilir)
- Akredite edilecek mimarlık programına benzer şekilde aynı idari ünitenin içindeki diğer ve ortak programların listesi verilmeli ve işbirliği yöntemleri açıklanır.
3.5. Öğrenme Kaynakları (Fiziksel Kaynaklar)
3.5.1. Fiziksel Kaynaklar
Akredite edilmiş bir mimarlık eğitimi programı için gerekli fiziksel kaynaklar anlatılır.
Mimarlık okulunda bir mimari tasarım stüdyosu sınıfındaki her öğrencinin kendine tahsis edilmiş kullanımı için tasarım stüdyosu mekânları anlatılır.
Farklı öğrenme tekniklerine olanak veren derslik ve seminer mekânları anlatılır. Her tam zamanlı öğretim üyesinin kendi özel kullanımı için ofis mekânı ve diğer destek mekânları anlatılır.
Tüm okul mekânlarının özürlülerin de kullanabileceği özellikte ve binalar ile ilgili yönetmelik hükümlerine uygun özellikte olduğu gösterilir.
Özdeğerlendirme Raporu’nda şu unsurlara yer verilir;
- Seminer odalarını, derslikleri, stüdyoları, proje inceleme ve değerlendirme mekânlarını ve proje sergileme mekânlarını, kütüphaneleri, bilgisayar mekânlarını, workshop mekânlarını ve araştırma mekânlarını ve bunlara erişebilirliği gösteren mekân kullanım listesi ile mimari planlar ve bunlara ek genel açıklamalar
- Fiziksel mekânların inşaat halinde olan ve veya değişmesi öngörülenlerine ilişkin açıklamalar
- öğrencilerin ve öğretim üyelerinin kullanımına yönelik donanım, yazılım, şebekeler ve diğer bilgisayar kaynakları ile ilgili açıklamalar yapılır.
- operasyon ve servisleri etkileyen bir önemli problemin teşhisi ve nasıl çözülebileceğine ilişkin değerlendirmeler yapılır.
3.5.2. Bilgi Kaynakları
Mimarlık çalışmaları, eğitimi ve araştırmaları için kolaylıkla erişilebilir bir kütüphane ve görsel kaynak koleksiyonları gereklidir. Kütüphanede kullanılan tasnif sistemine göre kitaplar sayısal olarak belirtilir. Ayrıca yeterli kapsam ve sayıda diğer görsel materyal bulunmalıdır.
Özdeğerlendirme Raporu içinde şu unsurlara yer verilir;
- Kütüphanenin ve görsel kaynakların kurumsal bağlamı ve idari yapısına ilişkin açıklamalar.
- Kütüphanenin ve görsel kaynakların, hizmetlerin, ekibin, mekânların ve ekipmanın aşağıdaki unsurları içeren değerlendirir.
- Koleksiyondaki yeni tarhli yayınlar ve güncellenme durumunu açıklanır.
- Koleksiyonların sürekli büyümesine olanak sağlayan finansal fonlara ilişkin açıklamalar Kütüphanenin ve görsel kaynaklarla ilgili operasyonların bütçesi ve idaresinin değerlendirilmesi ( Bakınız Ek B )
- Kütüphane ve görsel kaynaklarla ilgili bir istatistiksel rapor ( Bakınız EK C)
Tablo 1. Kütüphane olanakları
|
Koleksiyon-daki sayılar |
Rezervdeki sayılar |
Geçmiş yıl bütçesi |
Bu yıl bütçesi |
Öngörülen gelecek bütçe |
Yayıldığı alan m2 |
Kitap |
|
|
|
|
|
|
Süreli yayın |
|
|
|
|
|
|
Abonelikler |
|
|
|
|
|
|
Ansiklopedi |
|
|
|
|
|
|
Referans kitapları |
|
|
|
|
|
|
Mikrofilm |
|
|
|
|
|
|
Mikrofiş |
|
|
|
|
|
|
Elektronik süreli yayınlar |
|
|
|
|
|
|
Digital görüntü dosyaları |
|
|
|
|
|
|
Diğer elektronik yayınlar |
|
|
|
|
|
|
Slayt |
|
|
|
|
|
|
Video |
|
|
|
|
|
|
CD |
|
|
|
|
|
|
Çizim |
|
|
|
|
|
|
Rapor |
|
|
|
|
|
|
Toplam |
|
|
|
|
|
|
Tablo 2. Arşiv olanakları
|
Koleksiyon-daki sayılar |
Rezervdeki sayılar |
Geçmiş yıl bütçesi |
Bu yıl bütçesi |
Öngörülen gelecek bütçe |
Yayıldığı alan m2 |
Kitap |
|
|
|
|
|
|
Süreli yayın |
|
|
|
|
|
|
Seriler |
|
|
|
|
|
|
Mikrofilm |
|
|
|
|
|
|
Mikrofiş |
|
|
|
|
|
|
Slayt |
|
|
|
|
|
|
Video |
|
|
|
|
|
|
CD |
|
|
|
|
|
|
Çizim |
|
|
|
|
|
|
Fotoğraf arşivi |
|
|
|
|
|
|
Rapor |
|
|
|
|
|
|
Diğer |
|
|
|
|
|
|
Toplam |
|
|
|
|
|
|
3.6. Mali Kaynaklar
Fakülte bütçesinden ayrılan paylar ve bunun dışındaki gelirlerin kullanım şekillerinin temel özellikleri ile açıklanmasını kapsar. Açıklamaların özeti Tablo 3 ve 4 de gösterilir.
Tablo 3. Gelirler
|
Mali Yıl |
Gelir kalemi |
Bir önceki yıl |
Önceki yıl |
ziyaret yılı |
Döner sermaye geliri1 |
|
|
|
Öğrenci harçlarından düşen pay2 |
|
|
|
Diğer3 |
|
|
|
TOPLAM |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Tablo 4. Giderler
|
Mali Yıl |
Gider kalemi |
Bir önceki yıl |
Önceki yıl |
ziyaret yılı |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
TOPLAM |
|
|
|
1. Döner sermaye gelirlerinden bölüm için ayrılan miktar
2. Öğrenci harçlar fonundan bölüm kullanımı için ayrılan miktar
3. Diğer kaynaklar (bağış, vb) ve miktarlar
3.7. Nitelik Sağlama ve Geliştirme
Öğrenci, öğretim üyeleri ve fakülte çalışanlarının okul içinde ve dışındaki kişisel ve kolektif gelişimlerini sağlamak için eğitim programının açık ve belirgin politikaları anlatılır.
Özdeğerlendirme Raporu’nda şu unsurlara yer verilir;
- Programın insan kaynaklarının geliştirilmesi konusundaki politikaları
- Bir önceki ziyaretten sonra eğitim programında ders veren misafir öğretim üyeleri, stüdyo yürütücüleri ve juri üyeleri
- Bir önceki ziyaretten sonra gerçekleştirilen topluma açık sergilerin listesi
- Öğrenci destek hizmetlerinin açıklanması ve akademik ve kişisel danışmanlık kariyer rehberliği ve gelişim değerlendirme
- Saha, şantiye gezileri ve diğer okul dışı etkinliklerin sayılması ve açıklanması
- Öğrencilerin mesleki topluluk ve organizasyonlara ve okul dışı faaliyetlere katılımı ile ilgili fırsatların gösterilmesi
- Öğretim üyeleri atamaları, yükseltmeleri, kadro tahsislerine ilişkin politika ve prosedürlerin açıklanması ve öğretim üyelerinin gelişme fırsatlarına erişimlerinin açıklanması
- Bir önceki ziyaretten sonra programdaki öğretim üyelerine sağlanan araştırma, burs ve maaşlı veya maaşsız görevlendirmeler de dahil olmak üzere diğer yaratıcı aktiviteler için olanaklar, yeni bilgi ve becerilerin kazanılmasına ilişkin fırsatlar, mesleki toplantılara katılıma yönelik destekler
- Mesleki uygulama ve mesleki lisans almaya yönelik değişmeler karşısında öğretim üyelerinin bilgilerini nasıl güncelleştirdiğinin açıklanması
3.8. Öğrenci Destek ve Kılavuzluk
Bir yılda alınan öğrenci sayısı, lise birincileri kontenjanı, yabancı öğrenci kontenjanı, yatay geçiş ve çift ana program kontenjanları ve bu konudaki planlar bu başlık altında belirtilir. Yeni öğrenci ve derse kayıt sistemlerinin tanıtılması, bu konudaki güçlü ve zayıf yönler belirtilir.
Barınma olanakları, yurtların nitelikleri, barınmanın nitel ve nicel tüm özellikleri tanıtılır. Beslenme, sağlık ve benzeri konularda öğrenciye sunulan tüm alternatifler; alternatiflerin çeşitliliği konularında bilgiler verilir. Bu anlamda üniversitenin ve ilgili birimin sunduğu tüm olanaklar detayları, nitel ve nicel özellikleri ile belirtilir. Bu etkinlikler tanıtılırken üniversitenin ve ilgili bölümün olanakları ayrı ayrı ele alınır.
3.9. Teşvik ve Ödüllendirme Sistemleri
- Başarılı öğrenciyi çekmek için sunulan teşvikler ve ödüller
- Mevcut başarılı öğrenciyi motive etmek için sunulan teşvikler ve ödüller
- Öğretim üyesini teşvik sistemleri (uluslararası başarı ve yayın ödülleri vb)
Bu türde teşviklerin ve ödüllerin varlığı, niteliğinin neler olduğu detayları ile açıklanır.
Başarılıyı çekme ve başarılıyı teşvik etme, ödüllendirme sistemlerinin varlığı ve nasıl bir yönerge ile işlediği bu kısmın temel konusudur.
4. Bütünleyici Bilgiler/Belgeler
Aşağıdaki bölümler her Özdeğerlendirme Raporu’nun sonunda yer alması gereken materyali açıklamaktadır.
4.1 Öğrenci Gelişimi Değerlendirme Prosedürleri
Özdeğerlendirme Raporu’nda bu konuda yapılan açıklamalara ek olarak aşağıdaki bilgiler yer alır.
- Öğrenci transfer kredilerinin değerlendirilmesi prosedürlerinin açıklanması
- Öğrencilerin gelişimini değerlendirme süreçleri ve yöntemleri hakkındaki yönetmelik ve esaslarda yazılı bilgiler ile uygulama hakkında bilgiler.
4.2 Ders İçerikleri
Programın her zorunlu ve seçme dersi için genel bir tanım, öğrenme amaçları, ders gereklilikleri, ön şartlar, tarihler, dersi veren öğretim üyeleri bilgilerini içeren bir sayfalık açıklama,
4.3 Öğretim üyesi Özgeçmişleri
Programda ders veren her bir öğretim üyesinin maksimum iki sayfalık özgeçmişi
4.4 Önceki Ziyaret’in Ziyaret Takımı Raporu ZTR
Önceki ziyaretçi takımı raporunun tam kopyası
4.5 Yıllık Raporlar
• Önceki ziyaretten sonra MİAK’ a gönderilen yıllık raporların kopyaları
• Yıllık raporlarla ilgili MİAK değerlendirmeleri
4.6 Bölüm Kataloğu
Okulun güncel kataloğu